Antonina Hoffmann
Biografia
Antonina Hoffmann, urodzona 16 czerwca 1842 roku w Trzebini, należała do rodziny ziemiańskiej wyznania ewangelickiego. Od najmłodszych lat interesowała się teatrem, co stawiło się przeciwieństwem woli rodzicielskiego jej czasu. Mimo sprzeciwu rodziny postanowiła święcić przyszłość w sztuce, ukończyła warszawską Szkołę Dramatyczną i w 1859 roku debiutowała w Teatrze Rozmaitości w Warszawie.
W 1860 roku przeniosła się do Krakowa, gdzie szybko zyskała uznanie jako jedna z wiodących aktorek tej epoki. Gościnnie występowała we Lwowie, Poznaniu, Pradze i ponownie w Warszawie. Była współpracownicą i długoletnią towarzyszkynią życia Stanisława Koźmiana, z którym miała dwóch synów. Pod ulicą Karmelicką prowadziła otwarty salon literacko-aktorski oraz angażowała się w działalność filantropijną.
Łącznie zagrała prawie 400 ról teatralnych. Była między innymi Beatrix w „Wiele hałasu o nic”, Katarzyną w „Poskromieniu złośnicy”, Klarą w „Ślubach panieńskich”, a także tytułową rolę w „Balladynie” oraz „Beatrix” Cencii. Wprowadziła na krakowską scenę dramaty Juliusza Słowackiego. Rywalizując z Heleną Modrzejewską, zajęła pierwsze miejsce w zespole teatru krakowskiego. Zmarła 16 czerwca 1897 roku - w dzień swoich 55 urodzin. Została pochowana na cmentarzu Rakowickim w grobie rodziny Modrzejewskich i Wendów. Jej grób zdobi rzeźba-popiersie autorstwa Michała Korpala oraz epitafium z informacją, że krakowskiej scenie poświęciła 37 lat.